1917’de batmış Alman denizaltısı, günümüzde yeni bir çevresel risk haline geldi

Deniz dibinde yaklaşık bir asır süredir kalan bir Alman denizaltısı, artık sadece tarihî bir enkaz değil, Kuzey Denizi’ndeki çevresel risklerin belirgin bir örneği haline geldi. Almanya’ya ait UC-30 tipi mayın döşeme denizaltısı, 1917 yılında Danimarka açıklarında bir İngiliz mayınına çarparak batmıştı. Denizaltı, içinde taşıdığı mühimmat ve 27 kişilik mürettebatın bedenleriyle birlikte dibe gömülmüş durumda.

Haberi okuduğunuz için teşekkürler, bizi takip etmeyi unutmayın!

Uzun süre gölgede kalan bu enkaz, yakın zamanda yapılan kapsamlı su altı haritalama çalışmalarıyla yeniden incelendi. Aarhus Üniversitesi’nden yer bilimci Katrine Juul Andresen’in yönettiği ekip, savaş döneminden kalma batıkların zamanla sadece tarihî birer kalıntı olmadığını gösterdi. Paslanan mühimmat, deniz canlıları ve balıkçılık için kimyasal bir tehdit oluşturuyor.

Denizin dibindeki mühimmatla gelen risk

Sualtında bulunan mühimmat, TNT, RDX ve DNB gibi patlayıcı kimyasallar içeriyor. Metal yapının yıllar içinde aşınmasıyla bu maddeler deniz suyuna sızabiliyor. Araştırmacılar, UC-30 etrafındaki kirliliğin canlılar üzerindeki etkisini ölçmek için Mytilus edulis türü mavi midyelerini doğal bir gösterge olarak seçti.

Denizaltının çevresindeki su, litre başına yaklaşık 72,6 nanogram TNT içeriyor. Düşük gibi görünen bu miktar, midyelerde önemli biyolojik etkiler yaratıyor. Kimyasallar, canlıların doğal detoksifikasyon enzimlerini bozuyor ve metabolizmalarını olumsuz etkiliyor; aynı zamanda üreme için kullanılan glikojen enerji rezervlerini azaltabiliyor.

Danimarka karasularında yaklaşık 10.127 batık tespit edilmiş olup, bunların yaklaşık %15’inin dünya savaşları döneminden olduğu tahmin ediliyor. Zamanla paslanan metal parçalar ve aşınan koruyucu yüzeyler, mühimmat içindeki kanserojen maddelerin çevreye daha fazla sızmasına olanak tanıyor.

Almanya’nın Baltık Denizi’nde benzer mühimmatları denizden çıkarmaya yönelik girişimler, sorunun çözümünün ne kadar zor olduğunu ortaya koydu. Su altı robotlarıyla mühimmat toplama veya kontrollü patlatma işlemleri yüksek maliyetli. Bu sebeple uzmanlar, kumla doğal olarak örtülmüş ve çevresinden izole edilmiş bazı batıklara müdahale etmemenin çevre açısından daha güvenli olabileceğini vurguluyor.