NASA, Artemis III mürettebatını açıkladı: Ay takvimi epeyce savlı

NASA, Artemis programının bir sonraki aşamasını oluşturacak Artemis III görevinin mürettebatını resmen duyurdu. Ancak bu görev Ay yörüngesine veya Ay yüzeyine değil, Dünya’nın alçak yörüngesine gerçekleştirilecek. Ajansın yeni planına göre Artemis III, gelecekte yapılacak insanlı Ay inişlerinin risklerini azaltmayı amaçlayan kapsamlı bir test görevi olarak görev yapacak.

Artemis III ekibi belli oldu

Haberi okuduğunuz için teşekkürler, bizi takip etmeyi unutmayın!

Açıklanan mürettebat, deneyimli ve askeri geçmişe sahip dört astronottan oluşuyor. NASA yetkilileri, bu görevin Artemis II ile astronotları Ay yüzeyine indirecek Artemis IV arasında bir köprü görevi üstleneceğini vurguladı.

NASA’nın açıkladığı mürettebat listesinde şu isimler yer aldı:

• NASA astronotu Randy Bresnik – Komutan
• Avrupa Uzay Ajansı (ESA) astronotu Luca Parmitano – Pilot
• NASA astronotu Andre Douglas – Görev uzmanı
• NASA astronotu Frank Rubio – Görev uzmanı

NASA, bu alçak Dünya yörüngesi görevini birkaç ay önce Artemis takvimine dahil etti. Kurumun yöneticisi Jared Isaacman’ın öncülüğünde alınan kararın temel gerekçesi Ay’a insan göndermeden önce kritik sistemleri gerçek uçuş koşullarında test ederek operasyonel riskleri en aza indirmek oldu.

Görev üç ayrı fırlatmadan oluşacak

Yaklaşık iki hafta sürmesi planlanan Artemis III görevinin en erken 2027 yazında fırlatılması hedefleniyor. NASA’nın paylaştığı plana göre görev kapsamında toplam üç ayrı fırlatma gerçekleştirilecek ve alçak Dünya yörüngesinde iki farklı kenetlenme operasyonu yapılacak.

İlk olarak Blue Origin tarafından geliştirilen bir iniş aracı uzaya gönderilecek. Bu aracın Dünya yörüngesinde 90 güne kadar bekleyebilme kapasitesine sahip olacağı belirtildi.

Bunun ardından dört kişilik Artemis III mürettebatı Space Launch System (SLS) roketiyle fırlatılacak olan Orion uzay aracı içinde yörüngeye ulaşacak. Astronotlar burada Blue Origin’in geliştirdiği Blue Moon iniş aracıyla buluşarak kenetlenecek ve aracın içine geçecek.

Bu aşamada ekip Blue Moon’un yaşam destek sistemlerini test edecek, çeşitli operasyonel değerlendirmeler gerçekleştirecek ve Ay görevleri için kritik öneme sahip prosedürleri uygulayacak. Görev boyunca birleşik sistemlerin uçuş kontrolü Orion tarafından sağlanacak.

Starship de görev senaryosuna dahil edildi

Artemis III’ün en dikkat çekici bölümlerinden biri ise SpaceX’in Starship aracının da test sürecine dahil edilmesi olacak. Görev takvimine göre üçüncü fırlatma kapsamında bir Starship aracı yörüngeye gönderilecek. NASA’nın aktardığı bilgilere göre bu aracın büyük ölçüde standart yapılandırmada olması ve yalnızca bir kenetlenme donanımına sahip olması bekleniyor.

Artemis III mürettebatı Blue Moon’dan ayrıldıktan sonra Starship ile kenetlenecek. Ancak Starship’in bu versiyonunda yaşam destek sistemleri bulunmayacağı için astronotlar Starship’in içine geçmeyecek.

Tüm bu operasyonların tamamlanmasının ardından Orion, mürettebatıyla birlikte Dünya’ya dönüş yapacak ve Pasifik Okyanusu’na iniş gerçekleştirecek.

Artemis IV için prova

NASA’ya göre Artemis III’ün başarılı olması durumunda kurum, Orion uzay aracının iki farklı Ay iniş aracıyla yakın operasyonlar yürütebildiğini ve güvenli kenetlenme gerçekleştirebildiğini göstermiş olacak.

Ayrıca görev sırasında farklı araçların birleşik şekilde işletilmesi ve karmaşık yörünge manevralarının uygulanması sayesinde Artemis IV kapsamında planlanan gerçek Ay inişi için kritik deneyim kazanılacak.

NASA Yöneticisi Jared Isaacman, basın mensuplarına yaptığı açıklamalarda 2027 yılında Artemis III‘ün fırlatılacağına ve 2028 yılında Ay’a insan indirileceğine son derece güvendiğini söyledi.

Bununla birlikte, uzay sektöründeki pek çok uzman söz konusu takvimi oldukça iddialı buluyor. NASA’nın büyük ölçekli projelerde genellikle daha yavaş ilerleyen bir kurum olması bu değerlendirmelerin temel nedenlerinden biri olarak gösteriliyor.

Belirsizlikler yüksek

Takvime ilişkin belirsizlikleri artıran gelişmelerden biri de 28 Mayıs’ta Blue Origin’in New Glenn roketinde yaşanan patlama oldu. Hatırlanacağı üzere bu dev patlama fırlatma tesisinde ciddi hasara yol açmıştı.

New Glenn roketi, Blue Origin’in geliştirmekte olduğu Blue Moon iniş araçlarını uzaya taşımak üzere optimize edilmiş durumda. Şirket, roketin yıl sonundan önce yeniden uçuşa dönebileceğini öngörse de sektör uzmanlarının önemli bir bölümü bunun 12 ila 18 aylık ek bir süre gerektirebileceğini düşünüyor. Ancak NASA yetkilileri New Glenn’in gelecek yıl Artemis III kapsamında Blue Moon’u fırlatabilecek seviyeye ulaşacağına güveniyor. Blue Origin gibi Musk’ın SpaceX şirketinin Starship roketinin de o tarihte hazır olup olmayacağı belirsiz. NASA, tüm unsurlar hazır değilse görevin başlamayacağına da değindi.