Tıp dünyasında sıra dışı deney: Paraziti ilaca dönüştürdüler

Bir bağırsak paraziti, ilaç fabrikasına dönüştürüldü. Kulağa bilim kurgu üzere gelen bu cümle, artık Nature Communications mecmuasında yayınlanan gerçek bir araştırmayı anlatıyor.

Haberi okuduğunuz için teşekkürler, bizi takip etmeyi unutmayın!

Çalışmanın odağında “Ancylostoma ceylanicum” isimli kancalı kurt tipi var. Bilim insanları CRISPR teknolojisiyle parazitin şimdi yumurta evresindeki gen haritasına müdahale etti ve balon balığının zehrine karşı tesirli antikor kodlarını kurdun DNA’sına yerleştirdi. Genetiği düzenlenen larvalar hamsterlara nakledildi; erişkin hale gelen kurtlar panzehir üretmeye başladı ve bunu direkt hayvanın kan dolanımına saldı.

Kan testleri, antikorların tetrodotoksini muvaffakiyetle etkisiz kıldığını ortaya koydu. Projenin finansörü de dikkat çekici: ABD Savunma Bakanlığı, kimyasal veya biyolojik tehditlere maruz kalabilecek askeri çalışanı alanda korumak maksadıyla araştırmayı fonluyor.

Milyonlarca yıllık ahenk tıbbın hizmetinde

Kancalı kurtlar dünya genelinde 400 milyondan fazla insanı etkileyen parazitler. Bağırsak duvarına tutunarak beslenen bu canlılar, bağışıklık sistemi tarafından dışarı atılmamak için etraflarına iltihap önleyici bileşikler salgılıyor.

Projenin ortak müelliflerinden Profesör Makedonka Mitreva, bu parazitlerin insan bedeninde hayatta kalmayı ve ürettikleri molekülleri kana aktarmayı milyonlarca yıl boyunca mükemmelleştirdiğini vurguluyor. Bilim insanları tam da bu yeteneği bir araca dönüştürdü.

Vücuda bilerek parazit yerleştirme fikri ürkütücü gelebilir; lakin kancalı kurtlar beden içinde çoğalamıyor. Yumurtalar sırf dışkı yoluyla toprağa karıştığında kuluçkadan çıkabiliyor, münasebetiyle bedendeki kurt sayısı sabit kalıyor. Tedavi tamamlandığında tek bir doz parazit ilacı 24 saat içinde tümünü temizliyor.

James Cook Üniversitesi’nden Alex Loukas, bu prosedürün ilerleyen devirde tip 2 diyabet ve kronik bağırsak iltihabı üzere uzun vadeli tedavi gerektiren hastalıklarda da kullanılabileceğini öngörüyor.