Sincapların karanlık geçmişi: Sandığımız kadar suçsuz değillermiş

Doğa belgesellerinde ya da parklarda gördüğümüz sincaplar, zihnimizde ekseriyetle ağaç kollarında koşturan şirin canlılar olarak yer alır. Fakat fındık, fıstık ve meşe palamudu kemiren bu otoburların geçmişi, aslında iddia ettiğimizden çok daha farklı bir beslenme alışkanlığı barındırıyor.

Haberi okuduğunuz için teşekkürler, bizi takip etmeyi unutmayın!

Kanada’nın Yukon bölgesindeki donmuş topraklarda bulunan antik sincap dışkısı fosilleri, bu canlıların yüzbinlerce yıldır şaşırtan birer etobur üzere davrandığını gösterdi. Bilim dünyasında koprolit olarak isimlendirilen bu fosiller, kemirgenlerin Pleistosen periyodunda hayatta kalmak için hudutları zorladığını kanıtlıyor.

Fosilleşmiş kalıntılardan kaliteli DNA örnekleri çıkarmak olağan kaidelerde neredeyse imkansız. Lakin yer sincaplarının toprağın derinliklerine yuva yapma alışkanlığı, bu kalıntıların günümüze kadar bozulmadan korunmasına taban hazırladı. Kanada’nın Klondike bölgesindeki altın madenlerinde yapılan hafriyatlarda, tazyikli su jetlerinin donmuş toprak katmanlarını sökmesiyle bu antik yuvalar tesadüfen gün yüzüne çıktı. Yaşları 17 bin ile 700 bin yıl ortasında değişen fosiller üzerinde yapılan antik DNA tahlilleri, geçmiş ekosisteme dair çarpıcı ipuçları sunuyor.

Kış uykusunun akabinde gelen açlık

Yer sincapları, yılın yaklaşık sekiz ayını toprak altındaki yuvalarında derin bir uyuşukluk evresinde geçirir. Aylarca tek bir lokma bile yemeden hayatta kalan bu canlılar, bahar aylarında yeryüzüne çıktıklarında büyük bir açlıkla hareket etmeye başlar. Hayatta kalmak için yemek seçmeyi bırakan kemirgenler, önlerine çıkan her şeyi tüketir. Gelişmiş DNA tahlilleri, antik sincapların menüsünde yalnızca bitkilerin bulunmadığını gösterdi. Menüde yünlü mamutlar, bizonlar ve büyük yırtıcı kediler üzere dev canlıların kalıntıları yer alıyor.

Küçük bir yer sincabının devasa bir mamutu yahut tarih öncesi bir aslanı avlaması biyolojik olarak imkansız. Bu yüzden kış uykusundan uyanan aç kemirgenler, etrafta buldukları hayvan leşlerini kemirerek birer çöpçü üzere beslendi. Kopenhag Üniversitesi’nden uzmanlar, bu canlıların geçmişteki beslenme stratejisini devrin koşullarına bağlıyor. Fosillerin üzerindeki volkanik kül katmanlarını inceleyen araştırmacılar, en eski dışkıların 700 bin yıllık olduğunu belirledi. Bu data netleşirse, dışkıdan elde edilen mamut DNA’sı yeryüzünün en eski genetik kayıtlarından biri olacak.

Aslında sincapların bu istikameti büsbütün geçmişte kalmış bir durum da değil. Günümüzde de yer sincaplarının otoyollarda ezilen hayvan leşlerini, hatta kendi tiplerinin kalıntılarını yediği biliniyor. Kaliforniya’da kaydedilen birtakım tabiat imajlarında, sincapların küçük memelileri şahsen avladığı anlar bile kameralara yansımıştı.