Çin, rekor kıran yeni uydu motorunu uzayda muvaffakiyetle test etti

Bir yandan Elon Musk’ın Starlink’i, diğer yandan ABD ve Çin’in sayıları giderek artan uyduları derken, alçak Dünya yörüngesi giderek kalabalıklaşıyor. Üstelik önümüzdeki dönemde bu kalabalık daha da artacak gibi görünüyor. Bu da yörüngedeki uyduları sürekli kontrol edip, gerektiğinde hareket ettirmeyi hiç olmadığı kadar kritik hâle getirmiş durumda. Bu yüzden sadece uyduları yörüngeye taşıyan roketleri değil, onların yörüngede hareket etmesini sağlayan uydu motorlarını da geliştirmek gerekiyor. Çin de bunun farkında olduğu için, son dönemde bu alana önemli yatırımlar yapıyor. Nitekim bu yatırımlar karşılık vermeye başlamış görünüyor.

Çin devlet medyasının paylaştığı bilgilere göre yeni nesil uydu motoru, yörüngedeki ilk testini başarıyla tamamladı. Test kapsamında motor, toplam beş farklı ateşleme gerçekleştirerek 14 saatlik operasyon süreci boyunca toplam 3,2 saat çalıştı ve bu süreçte 750 Newton itki üretti. Bu test sayesinde, 23 Haziran’da Long March-7A roketiyle fırlatılan iletişim uydusu, eliptik transfer yörüngesinden yaklaşık 35.800 kilometre yükseklikteki kararlı yörüngesine başarıyla yerleştirildi.

Haberi okuduğunuz için teşekkürler, bizi takip etmeyi unutmayın!

Long March gibi fırlatma roketleri, uyduyu genellikle hedef yörüngeye tam olarak ulaştıramıyor; son aşamada bu görevi uydunun kendi motoru üstleniyor. Ayrıca bu motorlar, uydunun yıllar boyunca yörüngesini korumasını, gerektiğinde konum değiştirmesini ve çeşitli düzeltme manevraları yapmasını da sağlıyor. Bu yüzden uzay motorlarının performansı, modern uydu teknolojilerinin en kritik bileşenlerinden biri olarak görülüyor.

Çin, Yeni Motorunun Dayanıklılık Konusunda Rekor Kırdığını İddia Ediyor

İlk bakışta 750 Newton’luk itki değeri roket motorlarıyla kıyaslandığında oldukça düşük görünebilir. Ancak uzay ortamında durum farklı işliyor. Dünya atmosferinin dışında hava direnci bulunmadığı ve uydular zaten saniyede yaklaşık 7,8 kilometrelik yörünge hızına ulaştığı için, küçük ama sürekli uygulanan itki bile yörüngede önemli konum değişiklikleri yapmaya yetiyor. Bu nedenle bu tür motorlarda yüksek itki üretmekten çok uzun süre güvenilir şekilde çalışabilmek büyük önem taşıyor.

Üstelik bu motorların çalışma şartları da oldukça zorlu. Vakum ortamında görev yapan bu sistemlerin arızalanması durumunda tamir edilmeleri ya da geri getirilmeleri mümkün olmadığı için, aşırı sıcaklıklarda sorunsuz çalışmaları ve gerektiğinde defalarca yeniden ateşlenebilmeleri gerekiyor. Bu yüzden yapılan her başarılı yörünge testi, motorun gerçek görevlerde kullanılabilir olduğunu göstermesi açısından kritik kabul ediliyor.

Yeni motorun dikkat çeken bir başka yönü de olası askeri kullanım senaryoları. Daha gelişmiş yörünge motorları, askeri uyduların hedef yörüngelerine daha hızlı ulaşmasını sağlayabileceği gibi, daha az yakıt taşıyarak daha fazla faydalı yük taşımalarına da imkân tanıyabilir. Ayrıca bu motorlar sayesinde uyduların yörüngede daha çevik manevralar yapabilmesi, olası tehditlerden kaçınması veya görev ihtiyaçlarına göre yeniden konumlandırılması da mümkün olabilir.

Her ne kadar Çin’in “rekor” ve “rakiplerini geride bıraktı” gibi açıklamalarına şimdilik şüpheyle bakılıyor olsa da, gerçekleştirilen test yine de önemli bir mühendislik başarısı olarak değerlendiriliyor. Üstelik geliştirilen motorun büyük ölçüde yerli teknolojiler kullanılarak üretilmiş olması da dikkat çekiyor. Bu da Çin’in uzay programında ithal teknolojilere olan bağımlılığı azaltma hedefi doğrultusunda önemli adımlar atmaya devam ettiğini gösteriyor.