Yurtdışı alışverişte yeni rekor: 30 euro manisi işe yaramadı

Türkiye’de yükselen fiyatlar, alışveriş alışkanlıklarını değiştirmeye devam ediyor. Bankalararası Kart Merkezi’nin (BKM) mayıs ayı verileri, yerli tüketicilerin yurtdışındaki harcamalarının hem tutar hem de işlem adedi bakımından rekor seviyeye ulaştığını ortaya koydu. Aynı dönemde yabancıların Türkiye’deki harcamalarındaki artış ise daha sınırlı kaldı.

Yurtdışındaki kartlı harcamalarda tarihi zirve

Haberi okuduğunuz için teşekkürler, bizi takip etmeyi unutmayın!

BKM verilerine göre yerli kredi kartlarıyla yurtdışında yapılan fiziki harcamalar mayıs ayında bir önceki aya göre yüzde 23 artarak 75,7 milyar TL’den 93 milyar 64 milyon TL’ye yükseldi. İşlem adedi ise 45,3 milyondan 52,1 milyona çıkarak şimdiye kadarki en yüksek seviyesine ulaştı.

Yıllık bazda bakıldığında artış daha da dikkat çekici. 2025 Mayıs ayında 55,7 milyar TL olan yurtdışı fiziki harcamalar, bir yıl içinde yaklaşık yüzde 67 artışla 93,1 milyar TL’ye yükseldi. Aynı dönemde işlem sayısı da 40,4 milyondan 52,1 milyona çıktı.

Yabancıların Türkiye’deki harcamaları geride kaldı

Yabancı kartlarla Türkiye’de yapılan fiziki alışverişler ise aynı hızda büyümedi. 2025 Mayıs ayında 41 milyar TL olan harcama tutarı, 2026 Mayıs ayında 48,4 milyar TL’ye çıkarak yaklaşık yüzde 18 arttı. İşlem adedi de 10,3 milyondan 11,5 milyona yükselerek yüzde 11,6 artış gösterdi.

Online alışverişte de artış sürüyor

Yurtdışından yapılan online alışverişlerde 30 Euro’luk gümrük muafiyetinin kaldırılmasına rağmen harcamalardaki yükseliş devam etti. Yerli kartlarla yurtdışındaki internet sitelerinde yapılan harcamalar, 2025 Mayıs ayındaki 29,2 milyar TL’den 43,6 milyar TL’ye yükselerek yaklaşık yüzde 49 arttı.

Buna karşılık yabancı kartlarla Türkiye’deki internet sitelerinde yapılan alışverişler aynı dönemde 15,9 milyar TL’den 19,5 milyar TL’ye çıktı. Yaklaşık yüzde 23’lük bu artış, Türk tüketicilerin yurtdışı e-ticaret harcamalarının çok daha hızlı büyüdüğünü gösterdi.

Mayıs ayı sektörel verilere göre yerli kartlarla yurtdışında online ortamda en fazla harcama 17,2 milyar TL ile hizmet sektöründe gerçekleşti. Bu kategoriyi 9 milyar TL ile seyahat acenteleri ve taşımacılık, 2,7 milyar TL ile konaklama ve 1,6 milyar TL ile havayolu harcamaları takip etti. Perakende tarafında ise elektrik-elektronik harcamaları 1,8 milyar TL, giyim harcamaları ise 1 milyar TL seviyesine ulaştı. Yabancı kartlarla Türkiye’de yapılan online harcamalarda ise ilk sırayı 9 milyar TL ile havayolu, ardından 2,4 milyar TL ile konaklama ve 2 milyar TL ile seyahat acenteleri aldı.

Düzenlemeler mağduriyet yaratıyor

Türkiye’de cari açığı azaltmak ve yerli üreticiyi korumak amacıyla yürürlüğe konan 30 Euro’luk gümrük muafiyetinin kaldırılması kararı, piyasa gerçekleriyle uyuşmadığı için hedeflenen amaca ulaşamadığı gibi tüketici cephesinde ciddi bir mağduriyete yol açtı. İç piyasadaki yüksek enflasyon ve baskılanan kur dengesi nedeniyle, tüketiciler gümrüklerde yüzde 30 ila 60 arasında değişen yüksek vergileri ve ek bürokratik sunum ücretlerini ödemeyi göze alarak yurt dışı sitelerden alışveriş yapmaya devam ediyor. Nitekim Bankalararası Kart Merkezi (BKM) verileri de bu vergi ve kısıtlama duvarının online harcamaları durduramadığını, aksine yurt dışı e-ticaret harcamalarının bir yılda yüzde 49 artarak 43,6 milyar TL’ye ulaştığını net bir şekilde ortaya koyuyor. Uygulanan bu katı politikalar internetten alışverişi tamamen kesemediği gibi, 1 Euro’luk küçük paketleri bile detaylı gümrük beyannamelerine tabi tutarak gümrüklerde kilitlenmeye ve vatandaşa kapıda sürpriz maliyetler çıkarılmasına neden oluyor.

Dahası bu gümrük düzenlemesi daha büyük bir ekonomik yan etki doğurarak döviz çıkışını hızlandırmış gibi görünüyor. İnternet üzerinden alışveriş yaparken ağır gümrük engelleriyle, müşavirlik ücretleriyle ve kargo limitleriyle karşılaşan orta ve üst gelir grubu, strateji değiştirerek bizzat yurt dışına seyahat edip fiziksel mağazalardan alışveriş yapmaya yöneldi. Yerli kartların yurt dışındaki fiziki harcamalarının aylık 93 milyar TL ile tarihi zirveye ulaşması, tüketicinin uçak biletini alıp giyim, kozmetik ve elektronik gibi ihtiyaçlarını doğrudan yerinden karşılamayı daha rasyonel bulduğunu gösteriyor.