Uzayda veri merkezi dönemi: SpaceX, AI1 uydularının özelliklerini duyurdu

SpaceX, yapay zeka işlem gücünü Dünya’dan uzaya taşımayı hedefleyen iddialı Starmind projesini resmen duyurdu. Şirket, projeye özel internet sitesini yayına alırken, yörüngedeki veri merkezi ağını oluşturacak AI1 isimli yeni nesil uyduların teknik ayrıntılarını da ilk kez paylaştı.

1 milyon uyduluk dev plan

Haberi okuduğunuz için teşekkürler, bizi takip etmeyi unutmayın!

SpaceX’in planına göre Starmind, uzun vadede 1 milyona kadar AI1 uydusundan oluşabilecek dev bir uzay veri merkezi ağına dönüşecek. Şirket, bu uyduların Nvidia başta olmak üzere farklı üreticilerin yapay zeka çiplerini destekleyebileceğini ve gelecekte Tesla’nın 2 nm Terafab üretim tesisinden çıkacak işlemcilerle de uyumlu olacağını belirtiyor.

Her bir AI1 uydusu ortalama 120 kW, en yüksek ise 150 kW yapay zeka işlem gücü sunacak. Bu kapasite, tek bir uydunun günümüzdeki kara tabanlı modern bir sunucu rafına yakın seviyede performans sağlayabileceği anlamına geliyor. Ancak bu işlem gücü oldukça büyük bir platform gerektiriyor. AI1’in tamamen açıldığında yaklaşık 20 metre yüksekliğe ve 70 metre kanat açıklığına ulaşacağı, bu nedenle fırlatmaların yalnızca SpaceX’in geliştirdiği Starship roketiyle gerçekleştirilebileceği ifade ediliyor.

Uyduların büyük boyutunun temel nedeni ise dev güneş panelleri. Sürekli enerji ihtiyacını karşılamak amacıyla tasarlanan bu paneller sayesinde AI1 uyduları yaklaşık 600 kilometre irtifada görev yapacak. Böylece daha alçak yörüngede faaliyet göstermesi planlanan ve sayısı 100 bine kadar çıkabilecek Starlink Gen3 uydularıyla çakışmanın önüne geçilmesi hedefleniyor.

Starmind sistemi, geleneksel Starlink uydularından farklı olarak internet verisi taşımak yerine yapay zeka çıkarım işlemlerini doğrudan uzayda gerçekleştirecek. Hesaplama sonuçları önce lazer bağlantılarıyla diğer AI1 uydularına aktarılacak, ardından Starlink ağı üzerinden yer istasyonlarına gönderilecek.

Uzay veri merkezleri önemli avantajlar sunuyor

SpaceX, uzayın veri merkezleri için önemli avantajlar sunduğunu savunuyor. Şirkete göre kesintisiz güneş enerjisi, doğal vakum ortamı sayesinde soğutma imkanı ve Dünya’daki arazi ile su tüketimi gibi sorunların ortadan kalkması bu yaklaşımın en büyük artıları arasında yer alıyor. AI1 uydularında yaklaşık 110 metrekarelik sıvı radyatörler kullanılacak ve bu sistemler oluşan ısıyı doğrudan uzayın vakumuna yayarak uzaklaştıracak. Ayrıca mikrometeoritlere ve uzay çöplerine karşı koruma sağlayan yedekli soğutma döngüleri de tasarımın bir parçası olacak.

Bununla birlikte uzmanlar, vakum ortamında yüksek güçlü yapay zeka sistemlerinin etkin şekilde soğutulmasının teknik zorluklarına ve milyonlarca yeni uydunun yörünge trafiği üzerinde oluşturabileceği risklere dikkat çekiyor. SpaceX ise bu sorunların geliştirme sürecinde çözüleceğini ve projeyi aşamalı olarak büyüteceğini belirtiyor.

Şirket, ilk AI1 prototip uydularını 2027’nin başında uzaya göndermeyi planlıyor. Aynı yıl içerisinde Gigasat adı verilen yeni üretim tesisinde seri üretime geçilmesi hedefleniyor.