Yapay Zeka Çalışma Saatlerini Azaltacak Kadar Kayıp: Haftada 90 Saatlik Mesai Gerçek

Yapay zekâ firmaları uzun süredir teknolojinin iş yükünü hafifleteceğini öne sürüyor. Sektörün önde gelen isimleri, AI sayesinde dört günlük çalışma haftasının mümkün olabileceğini savunuyor. Ancak teknoloji şirketlerinde çalışanların anlattıkları, bu iddiaların şu anda tam tersine işaret ettiğini gösteriyor.

Haberi okuduğunuz için teşekkürler, bizi takip etmeyi unutmayın!

BBC’nin haberine göre, Google’da bir mühendislik yöneticisi dört yıl önce yapay zekânın 2025’e kadar dört günlük çalışma haftasının önünü açacağını öne sürmüştü. OpenAI ise bu yıl şirketlere maaşları düşürmeden dört günlük çalışma düzenini test etmeleri çağrısı yaptı. Şirket, yapay zekânın birçok işi hızlandıracağını ve iş dünyasının buna hazırlanması gerektiğini savundu.

BBC’ye konuşan eski bir OpenAI çalışanı, şirketin içinde böyle bir çalışma düzenini denemediğini söyledi. Açıklamasına göre OpenAI’da sık sık kriz toplantıları yapılıyor, ekipler hafta sonları çalışıyor ve performans değerlendirmeleri çalışanlar üzerinde ciddi baskı yaratıyor. Aynı çalışan, bazı kişilerin işleri yetiştirmek veya sistemlerde sorun çıkmadığından emin olmak için cumartesi ve pazar günleri de çalıştığını aktardı.

Dört günlük hafta konuşulurken 70 saatlik mesai

Yapay zekânın çalışma saatlerini azaltacağı fikrini yalnızca OpenAI savunmuyor. Anthropic, Claude’un bazı görevlerde yedi saate kadar kesintisiz çalışabildiğini açıklamıştı. Meta CEO’su Mark Zuckerberg de yapay zekânın daha az çalışanla daha fazla iş yapılmasını mümkün hale getirdiğini söylemişti.

Şirketlerin çalışan sayısını azaltması da tartışmanın başka bir tarafını oluşturuyor. Meta çalışanlarının yaklaşık yüzde 10’unu işten çıkarırken Anthropic CEO’su Dario Amodei, yapay zekânın verimliliği artırmasının daha geniş çaplı iş kayıplarına yol açabileceğini söyledi.

Eski OpenAI çalışanı, şirkette haftada en az 70 saat çalıştığını söyledi. Önceki teknoloji şirketlerinde bu kadar uzun süre çalışmadığını da ekledi. Aynı kişi şu anda başka bir yapay zekâ girişiminde çalışıyor ve yoğun dönemler dışında haftalık çalışma süresinin 50 ila 60 saate gerilediğini belirtiyor.

Yoğun dönemlerde çalışma süresi 90 saati geçebiliyor

Teknoloji şirketleri, yeni bir özellik veya ürünün çıkışından önce ekiplerin yoğun şekilde çalıştığı dönemleri genellikle “sprint” olarak adlandırıyor. Ancak yapay zekâ yarışı bu dönemleri daha uzun ve ağır hale getirmiş durumda.

BBC’ye konuşan teknoloji çalışanlarına göre OpenAI ve Anthropic’teki bazı yoğun çalışma dönemleri haftalarca sürebiliyor. Çalışma süresi ise yedi günlük bir dönemde 90 saatin üzerine çıkabiliyor. Bu, günde ortalama yaklaşık 13 saatlik çalışmaya karşılık geliyor.

Meta’da çalışanlar AI ekiplerine kaydırıldı

Çalışanlar bu süreci “göreve çağrılmak” şeklinde tanımlıyor. Eski bir Meta çalışanına göre bazı kişiler ekip değişikliğini reddetme seçeneğine sahip değildi. Çalışan ya yeni ekibe geçmek ya da şirketten ayrılmak zorunda kalıyordu.

Meta daha sonra bu sert yaklaşımı gevşetmeye başladı. Ancak çalışanlara göre birçok kişi o zamana kadar yapay zekâ projelerine aktarılmıştı. Bu ekiplerde çalışan bazı kişiler gece geç saatlere ve hafta sonlarına kadar çalışıyor. Çalışanlar ayrıca mesai dışında da ulaşılabilir durumda kalmaları gerektiğini söylüyor.

Meta’nın yürüttüğü çalışmalar arasında yazılım geliştirme görevlerinde kullanılacak yapay zekâ araçları ve modellerin insan görevlerini ne kadar iyi yerine getirdiğini ölçen sistemler bulunuyor. Eski bir çalışan durumu, insanların yaptığı işleri taklit etmeye çalışan sistemleri geliştirmek için insanların uzun saatler çalışması şeklinde özetliyor.

AI projeleri diğer çalışanların işini de etkiliyor

Uzun çalışma saatleri yalnızca doğrudan yapay zekâ geliştiren ekiplerle sınırlı kalmıyor. Eski Google çalışanı Amin Shali, mayıs ayında şirketten ayrılmasının nedenlerinden biri olarak yapay zekâ yatırımlarının kendi işine etkisini gösterdi. Shali’ye göre Google’ın işlem gücü ve depolama gibi kaynakları yapay zekâ projelerine kaydırması, şirket içindeki bazı mühendislik sistemlerinde daha fazla soruna yol açtı.

Bu nedenle geceleri de çalışmak zorunda kaldığını söyleyen Shali, Google’dan ayrıldıktan sonra uyku düzeninin ve genel sağlığının düzeldiğini belirtti. Ayrıca büyük teknoloji şirketlerinin yapay zekâya yoğun şekilde yönelmesinin mühendisler üzerindeki baskıyı artırdığını savundu.

Yapay zekânın kazandırdığı zamanı yine iş dolduruyor

Yeni araştırmalar da yapay zekânın iş yükünü her zaman azaltmadığını gösteriyor. UC Berkeley araştırmacıları, ABD’deki bir teknoloji şirketinde yüzlerce çalışanı sekiz ay boyunca takip etti. Araştırmaya göre yapay zekâ kullanan çalışanlar daha hızlı çalışmaya başladı, daha fazla görev üstlendi ve mesailerini günün daha geniş bir bölümüne yaydı.

MIT’den Neil Thompson’a göre yapay zekâ bir görevi hızlandırsa bile ortaya çıkan boş zaman doğrudan çalışanın serbest zamanına dönüşmüyor. Şirketler yeni sistemleri kurmak, sonuçları kontrol etmek ve hataları düzeltmek için bu zamanı yeniden kullanıyor.

Araştırma ayrıca çalışanların yapay zekânın ürettiği sonuçları sürekli kontrol etmek zorunda kaldığını ortaya koydu. Bu durum, teknolojinin sağladığı zaman kazancının bir bölümünü ortadan kaldırıyor.

Çalışanlar bir işi yapay zekâ ile daha kısa sürede tamamladığında da boş kalan zamanı yeni görevler doldurabiliyor. Bazı çalışanlar bunu kendi tercihleriyle yaparken bazıları işveren karşısında değerini göstermek için daha fazla görev üstlenme baskısı hissediyor.

Bu nedenle yapay zekânın bir işi yüzde 20 hızlandırması, çalışma haftasının otomatik olarak yüzde 20 kısalacağı anlamına gelmiyor. Teknoloji işleri hızlandırdıkça şirketler yeni görevler yaratabiliyor.

Ortaya çıkan tablo, yapay zekâ sektörünün yıllardır anlattığı dört günlük çalışma haftası fikriyle şimdilik uyuşmuyor. İnsanların daha az çalışmasını sağlaması beklenen araçları geliştiren bazı çalışanlar, bugün haftada 70 ila 90 saati bulan mesailer yapıyor.