Çekya’da 6.500 Yıllık Dairesel Ritüel Merkezi Açıklandı

Tarım arazileriyle çevrili bir alanda, binlerce yıl boyunca çeşitli işlevlerde kullanılmış dev bir yapının izleri gün yüzüne çıktı. Çekya’nın Orta Bohemya bölgesindeki Chleby yerleşiminde yürütülen arkeolojik kazılar, yaklaşık 6.500 yıllık büyük bir ritüel merkezini ortaya koydu.

Haberi okuduğunuz için teşekkürler, bizi takip etmeyi unutmayın!

Stonehenge’den yaklaşık bir bin yıl önce inşa edilmiş olması, Taş Çağı topluluklarının mimari ve astronomik yetkinlikleri konusunda ilginç ipuçları veriyor. İlk tarım toplulukları tarafından kurulduğu tahmin edilen dairesel alan, zamanla farklı işlevler üstlenmiş. Başlangıçta ritüel faaliyetler için kullanılırken, sonraki dönemlerde mezarlık, daha sonra da basit bir yerleşim yeri haline geldi.

230 metrelik dairesel alanın 12 girişi var

Kazılarda, yaklaşık 230 metre çapında bir dairesel alanı çevreleyen, yaklaşık 2,5 metre derinliğinde büyük bir hendek keşfedildi. Hendek boyunca 12 farklı geçidin bulunması, yapının en çarpıcı özelliklerinden biri. Arkeologlar, alanın ahşap direklerle sınırlandırılmış olabileceğini ve giriş bölümlerinin yanı sıra duvarların boğa kafatasları ve boynuzlarla süslenmiş olabileceğini öne sürüyor. Prag Charles Üniversitesi’nden arkeolog Jan Turek, boğanın ilk tarım topluluklarında güç ve bereketle bağlantılı önemli bir dini sembol olduğunu belirtiyor.

Yapının geometrisi de basit bir düzenleme değil, daha karmaşık bir planlama ima ediyor. Batı Bohemya Üniversitesi’nden Prof. Petr Krištuf’un yönettiği ekip, 12 girişin belirli gök olaylarını izlemeye olanak tanıyacak şekilde yerleştirilmiş olabileceğini söylüyor.

Dairesel merkez, yaz gündönümünde Güneş’in doğuşunu ve kış gündönümünde batışını izlemeye izin veriyordu. Ayrıca Ay’ın 18,6 yıllık döngüsü sırasında ufukta en uç noktalara ulaşan konumların da bu düzen sayesinde takip edilebileceği öne sürülüyor.

Ritüel merkezi zamanla mezarlığa evrildi

Yapının ilk işlevi zamanla kayboldu. MÖ 2300-1600 yılları arasındaki Tunç Çağı’nda bölge, Unetice kültürü tarafından mezarlık olarak kullanıldı ve 18 kişinin gömüldüğü tespit edildi. Demir Çağı’na geçildiğinde ise alan tekrar değişti. MÖ 800-1 yılları arasında hendekler zamanla toprakla doldu ve eski ritüel merkezin üzerine sıradan bir yerleşim kuruldu.

Hradec Králové Üniversitesi’nden Jan Fišer’in yönettiği ekip, şu anda bölgedeki toprakların kimyasal analizini yaparak alanın farklı dönemlerde nasıl kullanıldığını daha ayrıntılı olarak ortaya çıkarmaya çalışıyor. Bu araştırmalar, binlerce yıl süren değişim sürecinde yapının hangi amaçlarla hizmet ettiğine dair yeni veriler sunabilir.