ASELSAN’ın Geliştirdiği ASELBUOY P, Seri Üretime Geçti

Denizaltı savunma harbinin en sessiz unsuru, Türkiye’de seri üretime girdi. ASELSAN tarafından geliştirilen ASELBUOY P pasif sonobuoy sistemi, yapılan doğrulama testlerinin ardından seri üretim sürecine geçiş yaptı.

Haberi okuduğunuz için teşekkürler, bizi takip etmeyi unutmayın!

Sistem, su altındaki hedefleri tespit, takip ve sınıflandırmak için tasarlanmıştır. Akustik algılama, DIFAR pasif yönlü sensörü sayesinde gerçekleşir ve toplanan veriler RF iletişimiyle platforma iletilir.

Sonobuoy tam olarak ne işe yarıyor?

Sonobuoy, deniz karakol uçakları, helikopterler veya su üstü gemilerden denize bırakılan tek kullanımlık akustik dinleme cihazıdır. Suya temas ettikten sonra hidrofonu belirlenen derinliğe sarkıtılır ve çevredeki sesleri dinlemeye başlar.

Bu “pasif” terimi kritik bir farkı vurgular. Aktif sonarlar suya ses dalgası gönderip yankısını ölçer; böylece hedefi bulur ancak aynı zamanda arayanın konumunu da ortaya çıkarır. Pasif sistemler ise yalnızca dinler, denizaltının pervanesinden, makinesinden veya gövdesinden yayılan sesi yakalamaya çalışır. Karşı tarafa hiçbir sinyal göndermediği için varlığını da gizler.

DIFAR ne sağlıyor?

ASELBUOY P’de kullanılan DIFAR (Directional Frequency Analysis and Recording) sensörü, sıradan bir hidrofondan farklı olarak sesin varlığını değil, aynı zamanda geldiği yönü de tespit edebilir.

Bu özellik operasyonel açıdan büyük bir avantaj sunar. Yönsüz bir dinleyici yalnızca “bu bölgede bir denizaltı var” bilgisini verirken, yön bilgisi sağlayan bir sensör kerteriz hattı çizer. Birden fazla sonobuoy denize bırakıldığında, bu hatların kesişim noktası üzerinden hedefin konumu belirlenebilir.

Sistem, 5-2400 Hz frekans bandında çalışır; bu aralık, denizaltı gürültüsünün karakteristik izlerinin yoğunlaştığı düşük frekans bölgesine karşılık gelir.

Öne çıkan teknik veriler

• Boyut standardı: NATO A-size (mevcut fırlatma tüpleriyle uyumlu)
• Çalışma derinliği: 30 metre veya 150 metre olarak seçilebiliyor
• Frekans bandı: 5-2400 Hz
• Haberleşme: 136-173,5 MHz aralığında 96 VHF kanalı, 1W RF çıkış gücü
• Görev süresi: 0,5 / 1 / 2 / 4 veya 8 saat olarak programlanabiliyor
• Kullanım sonrası: Görev tamamlandığında kendini batırıyor

İki farklı derinlik seçeneği, deniz suyundaki sıcaklık katmanlarıyla ilgili. Denizaltılar, ses dalgalarının kırıldığı termoklin tabakasının altına inerek gizlenmeye çalışır. Sensörün 150 metreye indirilebilmesi, bu katmanın altındaki hedeflerin de dinlenebilmesini sağlar.

A-size standardına uygunluk ise sistemin mevcut deniz karakol uçakları ve helikopterlerdeki fırlatma tüplerine doğrudan yerleştirilebilmesi anlamına gelir; platformlarda değişiklik gerektirmez.

Neden yerli üretimi önemli?

Sonobuoy, envanterde saklanan bir “silah” değil, tüketilen bir malzemedir. Tek bir denizaltı arama görevinde onlarca adet denize bırakılabilir ve hiçbirini geri almak mümkün değildir.

Bu durum, tedarik güvenliğini doğrudan operasyonel bir meseleye çevirir. Yurt dışından temin edilen bir sarf malzemesinde yaşanacak kısıtlama, denizaltı savunma harbi kabiliyetini hızla etkileyebilir. ASELBUOY P’nin seri üretime geçmesi, bu bağımlılığı azaltan bir adım olarak görülüyor.

Sistemin Deniz Kuvvetleri’nin deniz karakol uçakları, helikopterleri ve su üstü platformlarında kullanılması bekleniyor.