Bilim insanlarını şaşırtan keşif: Güvercinler kanseri ayırt edebiliyor

Tıbbi görüntüleme teknolojileri her geçen yıl gelişse de radyologlar anormallik içeren her 10 taramanın yaklaşık üçünü gözden kaçırabiliyor. Erken teşhisin hayati önem taşıdığı kanser vakalarında bu durum ciddi bir sorun olarak görülüyor. ABD’li araştırmacılar ise bu hataları azaltmak için beklenmedik bir yardımcıdan faydalanıyor: Güvercinler.

İnsan beyni fark ediyor, bilinç her zaman etmiyor

Haberi okuduğunuz için teşekkürler, bizi takip etmeyi unutmayın!

College of the Holy Cross’tan Dr. Gregory DiGirolamo ve ekibinin 2025 yılında yayımladığı çalışmada, radyologların normal olarak değerlendirdiği bazı BT görüntülerinde bile şüpheli bölgelere daha uzun süre baktığı ve göz bebeklerinin büyüdüğü tespit edildi. Bulgular, beynin bilinç dışı olarak anormalliği algılayabildiğini ancak bu bilginin her zaman bilinçli karara dönüşmediğini gösteriyor.

Araştırmacılar, bu bilinç dışı görsel sistemi daha iyi anlayabilmek için güvercinleri tercih etti. Bunun nedeni, güvercinlerin görsel işleme mekanizmasının insan beynindeki bilinç dışı görsel sistemle belirli benzerlikler taşıması.

Eğitim almadıkları hastalıkları da ayırt ettiler

Yayımlanan yeni çalışmada altı güvercin, bilgisayarlı tomografi (BT) videolarında akciğer nodülü bulunup bulunmadığını ayırt edecek şekilde eğitildi. Doğru tahminlerde yiyecekle ödüllendirilen kuşlar, daha önce karşılaşmadıkları BT taramalarında da başarılı sonuçlar verdi. Araştırmacılar ayrıca güvercinlerin eğitim almamalarına rağmen amfizem ile erken evre akciğer kanseriyle ilişkilendirilen buzlu cam (ground-glass) nodüllerini de ayırt edebildiğini gözlemledi. Bu sonuç, farklı akciğer hastalıklarında ortak bazı görsel ipuçlarının bulunabileceğine işaret ediyor.

Araştırmacılar şimdi radyologların göz hareketleri, bakış noktaları ve göz bebeği tepkilerini yapay zeka modellerine aktararak bu bilinç dışı sinyallerden yararlanmayı hedefliyor. Geliştirilecek sistemlerin temel amacı ise teşhis sürecinde ikinci bir kontrol mekanizması oluşturarak gözden kaçabilecek bulguların yakalanmasına yardımcı olmak.