Nvidia, kuantum bilişimin önündeki en büyük teknik engellerden ikisini hedef alan yeni nesil yapay zeka modellerini duyurdu. Ising adı verilen bu açık AI model ailesi, kuantum sistemlerde kalibrasyon ve hata düzeltme süreçlerini hızlandırarak daha kararlı ve ölçeklenebilir bilgisayarların geliştirilmesini amaçlıyor. Kuantumun en büyük sorunlarını çözecek
Haberi okuduğunuz için teşekkürler, bizi takip etmeyi unutmayın!
Kuantum bilgisayarlar, klasik sistemlere kıyasla çok daha hassas çalışıyor. Kübit olarak adlandırılan temel bileşenler, en küçük çevresel etkilerden bile etkilenerek hata üretebiliyor. Günümüzde bu sistemlerde yaklaşık her bin işlemde bir hata oluşurken pratik ve güvenilir kullanım için bu oranın trilyonda bire kadar düşürülmesi gerekiyor.
Nvidia’ya göre bu darboğazın çözümünde en kritik rolü yapay zeka oynayacak. Şirketin geliştirdiği Ising modelleri, kuantum işlemcilerin ayarlanmasını ve çalışma sırasında oluşan hataların anlık olarak tespit edilip düzeltilmesini sağlıyor. Nvidia’nın paylaştığı verilere göre bu modeller, mevcut yöntemlere kıyasla 2,5 kat daha hızlı performans ve 3 kat daha yüksek doğruluk sunuyor. Ising nasıl çalışıyor?
Ising ailesi kalibrasyon ve hata çözümleme olarak iki temel bileşenden oluşuyor.
Ising Calibration, görsel-dil modeli yaklaşımını kullanarak kuantum işlemcilerden gelen ölçüm verilerini yorumluyor. Bu sayede geleneksel olarak günler sürebilen kalibrasyon süreçleri saatler seviyesine indiriliyor. Daha hızlı kalibrasyon, araştırmacıların daha fazla deney yapmasına ve sistem performansını sürekli iyileştirmesine imkan tanıyor. Ayrıca modelin alternatif çözümlere kıyasla 15 kat daha küçük boyutlu olması dikkat çekiyor. 
Ising Decoding ise üç boyutlu evrişimli sinir ağlarıyla çalışıyor. Bu yapı, kuantum verilerini gerçek zamanlı işleyerek hataları oluştuğu anda tespit edip düzeltiyor. İki farklı varyant sunan model, hız veya doğruluk odaklı optimize edilebiliyor. Ayrıca eğitim için gereken veri miktarının 10 kat daha düşük olması, modelin uygulanabilirliğini artırıyor. AI, kuantumun “işletim sistemi” oluyor
Nvidia CEO’su Jensen Huang, yapay zekanın kuantum bilişimdeki rolünü “kontrol düzlemi” olarak tanımlıyor. Huang’a göre Ising ile birlikte AI, kuantum makinelerin adeta işletim sistemi haline geliyor. Bu yaklaşım, kuantum işlemciler ile klasik bilgi işlem kaynakları arasında daha sıkı bir entegrasyonun önünü açıyor. Ising modelleri şimdiden Harvard Üniversitesi, Fermilab ve Lawrence Berkeley Ulusal Laboratuvarı gibi önemli araştırma kurumlarının yanı sıra çeşitli kuantum şirketleri tarafından kullanılmaya başlanmış durumda.
Nvidia ayrıca Ising’i daha geniş bir ekosistemin parçası olarak konumlandırıyor. Modeller, şirketin CUDA-Q platformu ile entegre çalışırken NVQLink donanım bağlantısı sayesinde kuantum işlemciler ile klasik GPU’lar arasında gerçek zamanlı veri alışverişi sağlanabiliyor.
