ABD askeri uçağı Antarktika rotasını değiştirerek geri döndü: ‘Uzay faaliyeti’ uyarısı geldi

Antarktika’ya yönelmiş ABD Hava Kuvvetleri’ne ait askeri nakliye uçağı, Hint Okyanusu üzerinde beklenmedik bir şekilde dönüş yaptı. Bu yön değişikliğine, havacılığa potansiyel tehlike oluşturabilecek bir "uzay faaliyeti" uyarısı sebep oldu. Yetkililer henüz bu tehlikenin niteliğini açıklamadı.

Haberi okuduğunuz için teşekkürler, bizi takip etmeyi unutmayın!

C-17 Globemaster nakliye uçağı, 18 Ağustos Salı günü Yeni Zelanda’nın Güney Adası’ndaki Christchurch Havalimanı’ndan kalktı. Uçağın varış noktası Antarktika’daki McMurdo İstasyonu olarak belirlendi.

Uçuş izleme sistemleri, C-17’nin kalkıştan yaklaşık iki saat sonra Hint Okyanusu’nun güneyinde yön değiştirdiğini ve Yeni Zelanda’ya geri döndüğünü gösterdi.

"Uzay faaliyeti" uyarısı geldi

Yeni Zelanda Sivil Havacılık Otoritesi, uçağın dönüşünün sebebiyle ilgili dikkat çekici bir açıklama sundu. Kurumun bildirdiğine göre Rusya Hava Trafik Yönetim Kurumu, Antarktika rotasında uçuş güvenliğini tehdit edebilecek bir "uzay faaliyeti" hakkında uyarı yayımladı.

Uyarının hangi faaliyetleri kapsadığı net değil. ABD Hava Kuvvetleri de olayla ilgili henüz ayrıntılı açıklama sunmadı.

Bununla birlikte, daha önce yayımlanan bir uçuş duyurusu, olayın arkasındaki olası nedeni işaret ediyor.

ABD Federal Havacılık İdaresi (FAA), 10 Ağustos’ta Avustralya ve Hint Okyanusu üzerindeki geniş bir hava sahasını kapsayan NOTAM yayımladı. Uyarıda, 14 Ağustos’tan itibaren bölgede "Rus havacılık ve uzay faaliyetlerinin" gerçekleşeceği ve bazı noktalarda "olası enkaz" riski olacağı belirtilmişti.

C-17’nin geri dönmesine yol açan uyarının bu NOTAM ile bağlantılı olma ihtimali de değerlendiriliyor.

Uzay enkazı ihtimali öne çıkıyor

Son yıllarda kontrolden çıkan roket parçaları ve diğer uzay araçlarının Dünya atmosferine girmesi, hava trafiğini birkaç kez etkiledi.

Kasım 2022’de Çin’in Long March 5B roketinin ana gövdesi kontrolsüz bir şekilde Dünya’ya dönerken, İspanya üzerindeki bazı hava sahaları güvenlik amacıyla kapatıldı.

Benzer bir olay Ocak 2025’te SpaceX’in Starship aracının yedinci test uçuşunda meydana geldi. Starship’in parçalanmasının ardından enkaz, Atlantik Okyanusu’na ve Turks ve Caicos Adaları çevresine yayıldı. FAA, bölgede özel bir önlem alanı oluşturdu ve bazı uçaklar rotalarını değiştirmek zorunda kaldı.

Uzay trafiğinin artması, uçaklarla uzay enkazının aynı bölgede bulunma olasılığını gündeme getiriyor. Scientific Reports’ta 2025 yılında yayımlanan bir araştırma, yoğun hava trafiğinin bulunduğu bölgelerde kontrolsüz uzay enkazı girişinin olasılığını yüzde 26 olarak belirledi.

Araştırmacılar, gerçek riskin boyutunu belirlemek ve bu tür durumlarda hangi önlemlerin uygulanması gerektiğini anlamak için daha fazla veriye ihtiyaç duyduğunu vurguluyor.

Rusya’nın füze testi de ihtimaller arasında

Olayın uzay enkazıyla bağlantılı olduğu henüz doğrulanmadı. Rusya’nın yayımladığı uyarı, yüksek irtifaya çıkan bir füze veya başka bir askeri sistemin testinden kaynaklanmış olabilir.

Ülkeler, balistik veya benzeri yüksek irtifa testleri öncesinde hava trafiğine yönelik uyarılar yayımlıyor. Ancak bu tür testler genellikle önceden planlandığı için ilgili uçuş duyuruları da daha erken paylaşılıyor.

Bu nedenle, C-17’nin Antarktika yolculuğunu yarıda bırakmasına tam olarak neyin neden olduğu şimdilik belirsizliğini koruyor.