Orta Doğu’daki İran çatışmaları, Avrupa ve Asya’da yenilenebilir enerjiye ve elektrikli araçlara yönelik talebi hızla artırıyor. Enerji fiyatlarındaki belirsizlik, tüketicileri fosil yakıt bağımlılığından kopmaya itiyor. Bu süreç güneş panelleri, ısı pompaları, indüksiyonlu ocaklar ve elektrikli araçları cazip hale getiriyor. Petrol ve gaz fiyatlarında sert artışlar
Haberi okuduğunuz için teşekkürler, bizi takip etmeyi unutmayın!
Brent petrol fiyatları, çatışmanın başlamasından bu yana yüzde 50’den fazla artarak varil başına 116 dolar seviyesine ulaştı. Dünya petrol arzının yaklaşık beşte birini taşıyan Hürmüz Boğazı’nın fiilen kapanması, günlük 20 milyon varil petrol akışını engelliyor. Hollanda TTF doğal gaz fiyatları ise yüzde 70 yükselerek Mart 2026’yı son yılların en yüksek aylık artışıyla kapatmaya doğru götürüyor. ABD’de benzin fiyatları, San Francisco’da galon başına 6,81 dolara kadar çıktı. Türkiye’de ise bu dönemde benzinin litresi 59 liradan 63 liraya, motorinin litresi ise 61 liradan 76 liraya yükseldi.
Fosil krizi yenilenebilir kaynaklara yaradı
Petrolün toplam birincil enerjideki payı esasında 1970’lerden bu yana düşüyor. Arap petrol ambargosu, İran Devrimi ve Rusya’nın Ukrayna’ya saldırısı gibi krizler dünyayı petrolden uzaklaştırıp alternatif yakıtlara yönlendiriyor. İngiltere’de ısı pompası satışları Mart ayının ilk üç haftasında geçen aya göre yüzde 51 artarken güneş paneli satışları yüzde 54 yükseldi. Elektrikli araç şarj cihazı satışları da bu dönemde yüzde 20 arttı. Ülkedeki elektrikli araç satışları ise savaşın başından bu yana yüzde 30 yükseldi.
Avrupa Komisyonu verilerine göre AB genelinde benzin fiyatları 23 Şubat-16 Mart arasında litre başına 1,84 avroya çıkarak yüzde 12 arttı. Bu artış, elektrikli araçlara olan ilgiyi tetikledi. Fransız ikinci el araç platformu Aramisauto, Şubat ortası ile 9 Mart arasında elektrikli araç satışlarının neredeyse iki katına çıktığını bildiriyor. Hollanda merkezli Olx, Fransa, Romanya, Portekiz ve Polonya’da elektrikli araç taleplerinin haftadan haftaya düzenli arttığını aktarıyor. Norveç’te Finn.no platformunda elektrikli araçlar artık dizel modelleri geride bırakarak en çok satan yakıt türü oldu.
Elektrikli araçların 2030 yılına kadar günde 6 milyon varilden fazla petrol kullanımından tasarruf sağlaması bekleniyor. Almanya’da yenilenebilir enerji şirketi Enpal BV ise güneş paneli ve ısı pompası taleplerinin yüzde 30 arttığını belirtiliyor. Diğer Alman şirketlerinde de benzer veya daha büyük artışlar söz konusu. Müşteriler yalnızca tam elektrikli evler için değil, yaz aylarında sıcak su için güneş panellerini ısıtma sistemleriyle kombine etmeyi de tercih ediyor.
Avrupa, özellikle Rusya-Ukrayna savaşından sonra enerji güvenliği için yenilenebilir enerjiye daha fazla yatırım yapıyor. Halihazırda AB’de yenilenebilir enerji, elektrik üretiminin neredeyse yarısını oluşturuyor.
Isı pompası kurulumları 2022’den bu yana yüzde 65 arttı. Benzer şekilde Avrupa’nın güneş enerjisi kurulumları da hızla artıyor. 2024 itibarıyla 60 GW ile tarihi rekorlar kırılmıştı. Küresel yükselişin arkasındaki bir neden de güneş ve rüzgar enerjisinin kömür ve gazdan çok daha ucuz hale gelmiş olması. Neredeyse her yerde benzer işaretler var
Hindistan’da 330 milyon hane yemek pişirmek için LPG kullanıyor ve arzın yüzde 90’ı Orta Doğu’dan geliyor. Ülkedeki teslimat süreleri bazı bölgelerde 5 günden 25 güne çkmış durumda. Bu durum elektrikli ocak satışlarını patlattı, Amazon’da günlük satışlar 30 kat, Flipkart’ta dört kat arttı. Pakistan’da elektrikli motosikletler stokları da hızla tükeniyor. Ülkede çatı güneş panelleri elektrik kapasitesini yüzde 50 artırdı. Filipinler’de devlet destekli kredilerle hane halkına güneş paneli kurulumu teşvik edilirken Nijerya’da çatı güneşine olan talep artıyor.
